Kâzım Orbay Hayatı

0

Kâzım Orbay kimdir ve neler yapmıştır? Kâzım Orbay hayat hikayesi, askeri ve siyasi kariyeri hakkında bilgi.

Kâzım Orbay

Kâzım Orbay; (d. 11 Mart 1886, İzmir – ö. 3 Haziran 1964, Ankara), asker ve devlet adamıdır.

Ortaöğrenimini İzmir İdadisi’nde ve İstanbul Beşiktaş Askeri Rüştiyesi’nde tamamladı. Mühendishane-i Berri-i Hümayun’u, Harbiye Mektebi’ni (1904) ve Erkân-ı Harbiye Mektebi’ni (1907) bitirdi. 1908’de topçuluk ve ağır makineli tüfek kursları görmek üzere Almanya’ya gönderildi. 31 Mart Olayı (1909) olarak bilinen ayaklanmayı bastırmak için Selanik’te oluşturulan Hareket Ordusu’na katıldı.

Balkan Savaşı (1912-13) sırasında Selanik ve Manastır’da görev yaptı. 1914’te kurmay binbaşılığa yükseltildi ve Harbiye Nezareti başyaverliğine getirildi. I. Dünya Savaşı (1914-18) sırasında Enver Paşa’nın başyaveri oldu, ardından da onun kız kardeşi ile evlendi. 1916’da kaymakamlığa (yarbay), 1918’de miralaylığa (albay) yükseltildi. Aynı yıl Harbiye Nezareti müsteşar muavinliğine atandı.

1920’de Kurtuluş Savaşı’na katılarak Doğu Cephesi kurmay başkanlığına getirildi. 1921’de Ankara’da Milli Müdafaa Ordu Dairesi başkanı, 1922’de 3. Kafkas Tümeni komutanı oldu. Başkumandanlık Meydan Savaşı’nın (30 Ağustos 1922) ardından mirlivalığa (tümgeneral) yükseltildi. 1926’da ferik (korgeneral) rütbesiyle Erkân-ı Harbiye-i Umumiye Dairesi (Genelkurmay) ikinci reisi oldu.

1935’te orgeneralliğe yükseltildi ve 1943’e değin 3. Ordu müfettişliği görevini yürüttü. 1943’te Askeri Şûra üyesi, 1944’te genelkurmay başkanı oldu. 1946’da bu görevinden çekilerek Askeri Şûra üyeliğine döndü. 1950’de emekliye ayrıldı. 27 Mayıs 1960 askeri müdahalesinden sonra Milli Birlik Komitesi ile birlikte Kurucu Meclis’i oluşturan Temsilciler Meclisi’nin üyeliğine ve bu meclisin başkanlığına seçildi (9 Ocak 1961). Aynı yıl 1961 Anayasası’nın onaylanmasından ve yeni TBMM’nin oluşmasından sonra Cumhurbaşkanı Cemal Gürsel tarafından Cumhuriyet Senatosu kontenjan senatörlüğüne getirildi. Ölümüne değin bu görevde kaldı.



Yorum Yazmak İster misiniz?